HÜZNÜN 71. YILI

Türk Milletinin yetiştirdiği, çağını aşıp gelecek çağlara da ışık tutan eşsiz insan 1938 yılı başlarında Yalova ve Bursa ya yaptığı gezi sırasında hastalanmıştı. Buradan önce İstanbul daha sonra Ankara ya geçti. Rahatsızlığı tekrar ortaya çıkınca Çankaya Köşkünde bir süre dinlendikten sonra, doktorlar tarafından kontrolden geçirildi. Ancak kamuoyuna hastalığının önemli olmadığı duyuruldu. Mayıs ayında güney illerimizi kapsayan bir inceleme gezisine çıktığı sırada, seyahatler kendisini yorduğu için yeniden hastalandı.
   

 25 Mayısta Ankara ya döndü. Oradan tedavi ve istirahat için İstanbul a gitti. 26 Mayıs 1938 tarihinde, doktorlar tarafından hastalığının karaciğerle ilgili olduğuna karar verildi ve tedaviye başlandı.
   

 Atatürk ün sağlığına kavuşması için her çareye başvuruldu. Deniz havasının kendisine iyi geldiğini belirtmesi üzerine, bir süre Savarona yatında dinlendi. Bu arada, memleketin iç ve dış işleriyle ilgilenmeye devam ediyordu. Türkiye ye gelen yabancı devlet adamlarıyla görüşmeler yapıp, İstanbul da yapılan Bakanlar Kurulu toplantılarına başkanlık yaptı. O dönemlerde ilgilendiği konuların başında Hatay sorunu gelmekteydi. Bu konudaki olumlu gelişmeler onu çok sevindirmekteydi.
   

 2 Eylül 1938 de Hatay Devleti nin kuruluşunu, Cumhuriyet Hükümeti nin bir başarısı olarak kutladı. Bütün o yorucu çalışmalar nedeniyle hastalığı ilerliyor, günden güne fenalaşıyordu. Hastalığının ciddiyetini anlayıp, vasiyetini yazdığı bu zamanlarda, servetinin bir kısmını milletine bağışlamış, bir kısmını da Türk Tarih Kurumu ve Türk Dil Kurumuna bırakmıştır.
  

  Rahatsızlığının her geçen gün ilerlemesinden dolayı, çok istemesine rağmen, Cumhuriyet Bayramı nın on beşinci yıldönümü törenlerine katılamadı. Bayram nedeniyle kahraman Türk ordusuna bir mesaj yollayarak, şükranlarını dile getirdi. Atatürk, 1 Kasım 1938 de Türkiye Büyük Millet Meclisinin açılış törenlerine de katılamadı. 
   

 6 Kasımda Gazi, yataktan son olarak kalktı. Hayli zayıflamıştı. Çok geçmeden ağır bir kriz geçirdi. O görünüşte oldukça rahat ve sakindi ve bir ara Allah a ısmarladık dediği de duyulmuştu. Artık son anlarını yaşıyordu. Her Türk ün kalbi, yalnız onun kurtulması dileğiyle çarpıyor, doktorlar başucunda koşuşturuyordu. O sırada yanında bulunanlardan biri, diğerine; Bak!! Dedi, koca bir tarih göçüyor…